بررسی لزوم برگردان دوباره دیوان حافظ به زبان آلمانی

نوع مقاله : مقاله علمی پژوهشی

10.22059/jor.2012.50884

چکیده

شاید بتوان حافظ را شناخته‌ترین ‌سرایندة ایرانی در فرهنگ آلمانی
دانست. با بودن برگردان‌های گوناگون و بسیار از دیوان او به زبان آلمانی، از جمله
ترجمه‌های روکرت (کرینبورگ 1929)، پورگشتال، روزنتسوایگ، ول‌لبن و دیگران، هنوز
این پرسش بجاست که آیا برگردان دوبارة آن بایسته است. تنگناهای آیینی و و واهمه از
فرمانروایی خونریز، هنرمند را در چنبرة خود گرفتار کرده بود و او را پروانة بالندگی
در ‌موسیقی و هنرهای تجسمی یا نمایشی نمی‌داد، از این رو هنرمند هرچه ‌را داشت در
قالب کلام می‌ریخت؛ این‌همه رازآلودگی در شعر حافظ از این روی است. شعر حافظ
هزارتویی را می‌ماند که درآمدن از آن را «تعبیة هزار شعبده» می‌باید. آشنایی با
زبان گرچه مهمترین پایه برای ترجمة هر متنی است، اما بسنده برای برپا کردن بنای
ترجمه نیست. جستار پیش‌ رو در پی آن است که از سویی با سنجش برگردان‌هایی از دیوان
او راهی برای ترجمة شعر حافظ بیابد، ترجمه‌ای که هم عناصر شعری و زیبایی‌شناختی را
به ‌دیده بگیرد و هم گفتة شاعر را تا آنجا که شدنی ‌است بی‌کم‌وکاست فراروی خوانندة
آلمانی بگذارد و از دیگرسو انگیزة دوم از پیش‌کشیدن این گفتار، نشان‌ دادن لزوم
برگردان دوبارة دیوان است.

کلیدواژه‌ها


عنوان مقاله [English]

Evaluating the Need for a New Translation of Hafiz in German

چکیده [English]

Hafez is considered to be one of the most well-known Iranian
poets in German culture. Although there are many translations of his Divan
(Anthology and complete translation of Poems), the question is do we need a new
translation? Hafiz was obliged to compress all his knowledge in words, which is
why his poetry is so enigmatic. Reading his poetry is like entering a labyrinth
from where it is difficult to exit. Although knowing a language is mandatory
for translation, it is not enough to arrive at a complete one. This paper studies
the various translations of Hafez’s Divan to decide  which one covers  both the poetical and aesthetical aspects of
his poetry, and moreover introduce the best available translation(s) to German
readers. The study arrives at the conclusion that we still need better
translations of Hafez’s Divan.